Przypomnę zasadę wyboru grupy porównawczej, tę samą co przy pierwszym rankingu (kultura i biblioteki – artykuł z 15 lipca 2026): dwie grupy gmin z województwa warmińsko-mazurskiego, ustalone na podstawie liczby mieszkańców.
• Grupa pierwsza – gminy podobnej wielkości do Górowa Iławeckiego (miasta), 15 jednostek.
• Grupa druga – jednostki znacznie większe, jako grupa kontrolna, z Górowem dodanym jako punkt odniesienia mimo mniejszej bazy ludnościowej, 17 jednostek.
Dane pochodzą z uchwał budżetowych na 2026 r. pobranych z BIP-ów poszczególnych gmin. Tym razem temat jest bardziej wymagający niż dotacje kulturalne, więc jedno ważne zastrzeżenie metodologiczne na wstępie: z rankingu wyłączyliśmy rozdział 85203 w części dotyczącej Górowa Miasta, bo w tej pozycji przez budżet miasta przechodzi dotacja/przepływ dla Ośrodka Wsparcia Barka — to nie jest koszt utrzymania miejskiej instytucji pomocy społecznej, tylko środki tranzytem.
Żeby porównanie było uczciwe, a nie sztucznie zawyżało pozycję Górowa, tę kwotę odjęliśmy i policzyliśmy tzw. rdzeń instytucjonalny: ośrodki wsparcia (bez Barki), OPS/MOPS/CUS/MCUS, usługi opiekuńcze oraz wspieranie rodziny.
I nawet po tej korekcie wynik jest, mówiąc oględnie, zaskakujący.
Rdzeń instytucjonalny Górowa Miasta to 2 595 082,26 zł, czyli 720,86 zł na mieszkańca — 8,19% wydatków bieżących.
W grupie mniejszych i podobnych gmin daje to Górowu 3. miejsce na 15 — wyżej są tylko Orneta i Reszel. Dla porównania gmina wiejska Górowo Iławeckie ma 369,05 zł/os.
A w zestawieniu z dużo większymi miastami i gminami kontrolnymi Górowo Miasto wypada jeszcze mocniej: jest wyżej niż Węgorzewo, Lidzbark Warmiński, Nidzica, Iława, Ostróda, Szczytno, Giżycko, Bartoszyce czy Kętrzyn. Po odjęciu Barki miasto byłoby na 1. miejscu w tej grupie, ponad dwukrotnie powyżej mediany (ok. 349,49 zł/os.).
To nie jest jeszcze dowód na marnotrawstwo. To jednak bardzo mocny sygnał kontrolny: przy tak wysokiej kwocie na mieszkańca trzeba pytać, ile z tych pieniędzy idzie bezpośrednio w usługi dla mieszkańców, a ile pochłaniają koszty stałe, administracja, wynagrodzenia i utrzymanie struktury.
Zestawienia w formie grafik — w załączeniu.
Pełna wersja raportu:
https://drive.google.com/file/d/1zEf9spedXlYwhOx9f4JVU56LrYvcy8E_/view?usp=sharing
